‏نمایش پست‌ها با برچسب فیلمنامه. نمایش همه پست‌ها
‏نمایش پست‌ها با برچسب فیلمنامه. نمایش همه پست‌ها

۱۳۸۹ مرداد ۱۲, سه‌شنبه

خالی وود

در خبرها خواندم که سعید حاجی میری گفته: "نسخه ایرانی لاست را 15 سال پیش نوشته بودیم". این خبر داغ دلم را تازه کرد. به خدا آدم دلش کباب می‌شود. از اینکه این اجانب از خدا بی‌خبر که نه دین و ایمون درست و حسابی دارند و نه حق و حقوق و قانون کپی‌رایت سرشان می‌شود، چه جور آثار ما را کش می‌روند و به اسم خودشان جا می‌زنند. آقا من خودم شاهدم. شاید باور نکنید، اما تعداد زیادی از آثار مهم سینمای جهان را خودم فیلمنامه‌اش را نوشتم. خود خودم. تک و تنها. آن وقت این هالیوودی‌های خدا نشناس آنها را از دستم درآوردند و به اسم خودشان دوختند و بریدند و پزش را دادند. من البته هیچوقت دنبال شهرت نبودم و واسه همین تا حالا سکوت کرده‌ام. اما برای ثبت در تاریخ چند تا از این فیلمها را نام می‌برم تا بدانید اگر این فیلمنامه‌ها سرقت نمی‌شد و به نام نویسنده اصلی‌اش که بنده باشم روی پرده می‌رفت، من الان چه غولی در دنیای سینما بودم و چه بروبیایی داشتم.

همشهری کین. آره جان شما همشهری کین را من نوشتم. بر اساس زندگی نوه عموی مادربزرگ شوهرخاله‌ام. این آقا مش حسن نامی بود توی ولایت خودمان که دستی توی کار نوشتن و روزنامه‌نگاری داشت. هروقت توی آبادی می‌دیدیمش صدایش می‌زدیم "همشهری کیفین". خلاصه آدم باحالی بود که خرش خیلی می‌رفت. جان می‌داد واسه فیلم شدن. این بود که نشستم و داستان زندگی‌اش را نوشتم. این داستان بعدا سر از هالیوود در آورد و شد همشهری کین.

آوای موسیقی. این یکی را هم از روی یک شخصیت واقعی نوشتم. خدا بیامرزد یک خانمی بود قدیم‌ها توی خانه پدربزرگم رخت می‌شست. صدایش می‌زدیم مریم چاقه! ما نوه‌ها که جمع می‌شدیم خانه پدربزرگ، مریم چاقه تشت رخت‌شویی‌اش را بر می‌گرداند و رویش رنگ بابا کرم می‌گرفت. ما بچه‌ها ذوق می‌کردیم و دورش قر می‌دادیم. خلاصه آوای موسیقی از اینجا شروع شد. بعد هم یک سری شاخ و برگ بهش دادم و به قول سینمایی‌ها گره‌های دراماتیک اضافه کردم. از جمله چندتا صحنه ملی میهنی و قضیه حمله آلمان و اینها را گذاشتم تویش و شد همین آوای موسیقی که همه می‌شناسید.

پدرخوانده را هم من نوشتم. دن کورلئونه همان وحید دم کلفت خودمان است. هفت سامورایی را هم دیگر لازم به گفتن نیست که از قصه معروف هفت کچلان برداشته‌ام. فیلمهای تارانتینو همه‌اش کار من است. از آن داستان عام پسند که من بهش می‌گویم قصه خودمانی بگیر تا همین اراذل بی‌آبرو. فیلمنامه فیلمهای فینچر، اسکورسیزی، اسپیلبرگ، کاپولا و... اغلبشان دستخط اینجانب است. اگر بخواهم همه را نام ببرم، طوماری می‌شود. برای آگاهی از سایر فیلمهایی که بنده در نگارش آنها نقش داشته‌ام رجوع شود به کتاب "تاریخ سینما، از برادران لومیر تا همین پیش پای شما".

۱۳۸۶ بهمن ۲۰, شنبه

انتخاب نام فیلمنامه

یکی از سرگرمی های من هنگام خواندن ماهنامه فیلم نگار، خواندن اسامی فیلمنامه های ثبت شده در بانک فیلمنامه است. این ماهنامه در هر شماره اسامی فیلمنامه های ثبت شده ماه قبل را که معمولا حدود صد عنوان فیلمنامه می شود چاپ می کند. به همراه نام فیلم، نام نویسنده و ژانر فیلمنامه را نیز می نویسد. اغلب این نویسنده ها آدم های معروفی نیستند. ولی بینشان همیشه چند نفری فیلمنامه نویس شناخته شده هم دیده می شود.
نمی دانم دیگران و مخصوصا حرفه ای های سینما چه استفاده ای از این لیست میکنند. اما برای من مطالعه این لیست نوعی سرگرمی است. اسم هایی که نویسنده ها روی فیلمنامه هایشان می گذارند برایم جالب است. خیلی از نویسنده ها، مخصوصا گمنام ها، اسامی پیچیده نما و گل درشت و بعضا شاعرانه انتخاب می کنند. از اسم این فیلمنامه ها می شود حدس زد که با چه جور آدمی بعنوان نویسنده و چه جور فیلمنامه ای طرف هستیم. اما گاهی هم اسم های جالبی پیدا می شود. مثلا این دو تا را از لیست فیلمنامه های این شماره ببینید:
"سل مثل سیرابی" (سل را با ضمه روی سین بخوانید) (وحید زارع زاده - کمدی)
"سوار آباد" (محمود مقدسی – اجتماعی)
به نظرم جالب آمدند. هم تکراری نیستند. هم خیلی پند و اندرز نمی دهند. این گونه اسامی برای فیلمنامه و فیلم دافعه ایجاد نمی کنند و آدم را به خواندن و دیدنشان ترغیب می کنند.
نتیجه می گیریم انتخاب اسم خوب برای فیلم مثل انتخاب اسم برای بچه، مهم است. نظر شما چیست؟

۱۳۸۶ تیر ۱۵, جمعه

مشق

سالها پيش، آن وقت كه فريدون جيراني سردبير هفته نامه سينما بود و اين هفته نامه هنوز به اين روز نيفتاده بود، مدتي بهروز افخمي در آن فيلمنامه نويسي تدريس مي كرد. من هم كه آن زمان در تب و تاب نوشتن بودم، مطالبش را پي مي گرفتم و تكاليفش را انجام مي دادم. يادم است در اولين درس، بهروز افخمي فقط درباره اهميت استقامت در نويسندگي و سختي و طاقت فرسا بودن آن حرف زد و اينكه نوشتن و تحمل اين سختي كار هر كسي نيست و انگيزه، اراده و پشتكار فراوان مي خواهد. او در آن نوشته حكايتي آورده بود كه هميشه يادم است و گاهي نقلش مي كنم. مضمون آن اين بود كه :
"روزي جواني براي يادگيري نواختن ساز، پيش استادي رفت. استاد جارويي به دستش داد و از صبح تا بعد از ظهر او را واداشت كه خانه اش را آب و جارو كند. فردا نيز به همين منوال گذشت و روزهاي بعدي. جوان به تنگ آمده بود. اما گله اي نمي كرد. تا روز چهلم كه استاد، او را فراخواند و بالاخره ساز به دستش داد".

اولين تكليف فيلمنامه نويسي بهروز افخمي يك بار رونويسي داستان "خدمتكار" از كتاب "خاطره هاي پراكنده" گلي ترقي بود. اين كار را انجام دادم و برايم دو فايده داشت.
اول اينكه فهميدم نوشتن كاري سخت و وقت گير است و حوصله و پشتكار مي خواهد. تازه، كاري كه من كردم يك مشق ساده از يك داستان كوتاه بود. اينكه آدم خود بخواهد داستان يا فيلمنامه اي بنويسد و بارها بازنويسي اش كند (صرف نظر از مراحل غير نگارشي) كاري بسيار دشوار است.
دومين فايده اينكه فهميدم براي درك ريزه كاري ها و جزئيات يك نوشته، هيچ چيز بهتر از رونويسي آن نيست. وقتي كه كتابي را مي خوانيد سريع از اغلب قسمتها مي گذريد و پيش مي رويد. اما وقتي از روي آن مي نويسيد به خود فرصت مي دهيد كه تك تك كلمات نوشته را لمس كنيد و چيزهاي جالب و تازه اي در لابلاي كلمات بيابيد كه اگر اهل نوشتن باشيد، اين كار برايتان آموزنده و لذت بخش خواهد بود.

۱۳۸۶ اردیبهشت ۱۰, دوشنبه

فيلمنامه خواني

قديما، فيلمنامه بيشتر از الان منتشر مي شد. اغلب فيلم هاي مطرح كمي بعد از اكران، فيلمنامه شان در دسترس بود. اما مدتي است كه ديگر از نشر فيلمنامه آثار ايراني خبري نيست. نشر فيلمنامه هاي خارجي هم ديگر آن رونق سابق را ندارد.
كلا فيلمنامه خواني را دوست دارم. علاوه بر لذتش ، امكان بررسي فيلمنامه را نيز به آدم مي دهد. الان اگر بخواهي فيلمنامه فيلمي را داشته باشي راهي نداري ‌جز اينكه خودت فيلمنامه را از روي فيلم پياده كني.
مدتي است دلم مي خواهد كمي جدي تر، به بحث فيلمنامه نويسي بپردازم و روي برخي از فيلمنامه هاي مهم كار كنم. اما هنوز فرصتش را نيافته ام. همان يك ذره وقتي هم كه در هفته دارم براي كارهاي ديگرم از دست مي رود. كاش مي شد سر و ساماني به وقتم بدهم و بتوانم اين كار را شروع كنم.
فعلا مشغول خواندن كتاب "عشق در زمان وبا" ي ماركز با ترجمه بهمن فرزانه هستم. وقتي كه براي خودم آزاد مي كنم فعلا با آن پر مي شود. رمان هاي بلند را به دليل همين وقت گير بودنشان دوست ندارم. هرچند به هرحال خواندنشان لذت بخش است.
راستي روخواني فيلمنامه و مخصوصا نمايشنامه هم لطفي دارد. بد نيست امتحان كنيد، بخصوص دسته جمعي.